Jy het betyds geplant. Die saad is mooi in. Toe kom ’n harde reën, die son brand daarna, en die land trek ’n kors. Nou druk die plantjies teen ’n deksel, en party kom net nie deur nie.
Dis waar ’n roleg (rol-eg) sy geld werd is. Hy breek die kors oor die plantry oop sodat die plantjie kan uitkom. Geen diep werk nie, geen grond omdraai nie. Net die deksel oopmaak.
Maar voordat jy een aanhaak, moet jy twee dinge weet: is dit regtig ’n kors wat die plante terughou, en pas die roleg by die rye wat jy geplant het? Hierdie gids kyk na albei, en na wat jy moet klaarmaak voordat jy vir ’n kwotasie vra.
Is dit regtig ’n kors?
Moenie van die bakkie af besluit die land het ’n roleg nodig nie. Klim af, loop die ry en kyk wat die plantjie terughou.
Kors bo, of harde laag onder?
Dis twee verskillende probleme, en elkeen het sy eie implement.
- Kors (soil crust): die probleem lê heel bo. Harde reën slaan die bogrond plat. As dit vinnig droogword, word dit ’n harde vel waardeur die plantjie moet druk.
- Harde laag onder (compaction): die probleem lê dieper, dikwels ’n ou ploegblad wat die wortels keer. Daar kom ’n roleg nie by nie. Dis werk vir ’n diepgrondbreker (subsoiler) of ’n ripper.
As die plantjies onder ’n harde vel op die ry vassit, praat ons van ’n roleg. Kom die plante om ’n ander rede nie op nie, sal nog ’n deurgang oor die land dit nie regmaak nie.
Wat doen die VZS Roleg?
Die roleg loop bo-oor die plantry. Sy wiele breek die kors oop waar die plantjie moet deurkom. Die kuns is om die kors te breek sonder om die jong plant seer te maak.
Elke wiel op sy eie veer
Op ons Roleg sit elke wiel op sy eie veer. Geen land is plat soos ’n tafel nie. Waar die grond op en af gaan, volg elke wiel dit self. So lig die eenheid nie op een plek en grawe op die volgende nie.
Eenhede skuif, punte vervang
Die eenhede skuif op die balk, so jy stel hulle op jou rye. Die vingerpunte op die wiele kan vervang word. Kyk na hierdie twee dinge op enige roleg wat jy koop: hoe stel hy op jou rye, en watter slytdele kan jy later vervang?
VZS Roleg: spesifikasies op ’n oogopslag
| Spesifikasie | VZS Roleg |
| Rye | 4 tot 20 rye |
| Rywydtes | Verskillende rywydtes beskikbaar |
| Wiele per eenheid | 4 standaard, tot 6 moontlik |
| Wiele | Elke wiel op sy eie veer |
| Vingerpunte | Vervangbaar |
| Eenhede | Skuif op die balk |
| Balk | Vas of opvoubaar |
| Gebou in | Reitz, Vrystaat |
Kyk na al die besonderhede op die Roleg-produkblad.
Begin by jou planter, nie net jou trekker nie
“Watter trekker het jy?” is ’n goeie vraag. Maar by ’n roleg is “Hoe het jy geplant?” net so belangrik.
Jy koop nie sommer net ’n groter of kleiner implement nie. Die wiele moet op die regte plekke werk teenoor die rye wat jy geplant het.
1. Wat is jou rywydte?
Werk met die regte afstand tussen jou rye. “Dis ’n 12-ry planter” sê nog nie hoe ver die rye uitmekaar is nie. Ons het albei syfers nodig om die roleg op te stel.
2. Hoeveel rye per deurgang?
Kyk hoeveel rye jou planter het en hoeveel jy in een slag wil doen. ’n Kleiner roleg is nie net dieselfde werk vir minder geld nie. Sy deurgange moet by jou geplante rye uitkom. Klaar dit uit voordat jy koop.
3. Vaste of opvoubare balk?
Ons bou die Roleg met ’n vaste of opvoubare balk. Dink verder as die land. Hoe gaan jy hom tussen lande en op die pad vervoer? Kan jou trekker die opstelling lig? Besluit rywydte, rygetal en balk saam, nie een vir een nie.
Die vraag is nie net “Kan my trekker hom trek?” nie. Dis ook “Pas hy by die rye wat ek moet werk?”
Die land sê wanneer, nie die kalender nie
Die kors is daar. Die plantjies moet deur. Dis nie die tyd om eers te begin uitvind of ’n roleg by jou planter pas nie.
Maar die kalender kan nie vir jou besluit nie. Dis nie hoeveel dae ná plant wat tel nie. Dis hoe hard die kors is, hoe ver die plantjie al is, en hoe nat of droog die grond is.
Die werk is om die kors te breek, niks meer nie. Klim van die trekker af en kyk. Breek die wiele die kors oop? Wat gebeur met die plantjies? As die land mooi lyk maar die plante is beskadig, is die stelling verkeerd.
Roleg of skoffel: kies vir die werk
Die name raak maklik deurmekaar. Laat die probleem wat jy wil oplos die keuse maak.
| Jou probleem | Praat met VZS oor | Waar die werk gebeur |
| ’n Kors hou die plantjies terug | Roleg | Bo-oor die plantry, kors breek |
| Onkruid tussen die rye | Skoffelreeks | Tussen die rye, onkruid uithaal |
Ons Skoffelreeks het verstelbare diepte en rywydtes, met 3- of 5-tandkarretjies. Dis ’n ander koopbesluit as om ’n kors oor die ry oop te breek.
Wind en waaisand is weer ’n ander storie. Moenie ’n gewone Roleg en ’n Windry Roleg net op hul name vergelyk nie. Sê vir ons wat jy wil oplos: kors oor die ry, onkruid tussen die rye, of sand wat jong plante beskadig.
“Hoekom koop ek iets wat ek nie elke jaar gebruik nie?”
Reg so, dis ’n goeie vraag. ’n Tapkar werk elke oes. ’n Roleg is anders: jy gebruik hom as die seisoen daarvoor vra. Party jare het jy hom glad nie nodig nie.
Maar hoe gereeld jy hom gebruik is net die helfte van die storie. Die ander helfte is om hom te hê as die kors daar is. Hy werk dalk nie elke jaar nie, maar as jy hom nodig het, het jy hom nou nodig.
Ons sien dit gereeld: baie boere koop eers as die kors klaar op die land is. Ander vervang ’n verslete een voor die seisoen. Hoe ook al, jy het dieselfde antwoorde nodig: rywydte, rygetal en balk. As jy eers begin rondbel as die kors daar is, moet die passing, ’n eenheid en vervoer na die plaas steeds gereël word.
Vra dus vroeg wat beskikbaar is en wanneer dit by jou kan wees. ’n Roleg op jou plaas hierdie week klop ’n belofte van vinnige aflewering.
Finansiering is ook ’n opsie. VZS werk saam met Standard Bank vir implementfinansiering, so lees ons Standard Bank-finansieringsgids. As jy hom haastig nodig het, onthou die bank het tyd nodig om goed te keur en ons het tyd nodig om af te lewer. Huidige voorwaardes en bankgoedkeuring geld.
Koper se kontrolelys
Hou dit byderhand voordat jy vir ’n kwotasie vra:
- Wat het jy op die ry gesien, en hoekom dink jy dis ’n kors?
- Wat is jou planter se rywydte en hoeveel rye het hy?
- Hoeveel rye wil jy in een deurgang doen?
- Hoe ver is die plante nou?
- Watter trekker gaan hom trek?
- Wil jy ’n vaste of opvoubare balk hê?
- Wanneer en waar het jy hom nodig?
Dit gee ons ’n beter beginpunt as “stuur ’n prys vir ’n roleg”. Die regte kwotasie moet by die werk pas.
Algemene vrae
Help ’n roleg as plantjies nie deur ’n kors kom nie?
Ja. Dis presies waarvoor ’n roleg is: om die kors oor die plantry oop te breek. Kyk eers of dit regtig ’n kors is. Stel hom dan op en kies jou tyd vir die land wat jy werk.
Is “roleg” en “rol eg” dieselfde ding?
Ja, jy sal albei skryfwyses sien. As jy ons bel, sê waarvoor jy hom nodig het: kors breek oor die ry. Dan verwar niemand hom met ’n roller of ’n ander implement nie.
Hoeveel rye is beskikbaar?
Ons Roleg kom in 4 tot 20 rye, met verskillende rywydtes en ’n vaste of opvoubare balk. Begin by jou planter se uitleg.
Kan die vingerpunte vervang word?
Ja. Hou jou implement se besonderhede byderhand as jy onderdele bestel, dan kry jy die regte punte.
Moet ek presies drie dae ná plant werk?
Nee. Kyk na die kors, hoe ver die plante is, en hoe nat die grond is. Die land sê wanneer, nie ’n vaste getal dae nie.
Is ’n roleg dieselfde as ’n diepgrondbreker?
Nee. ’n Roleg werk bo, oor die ry. ’n Diepgrondbreker (subsoiler) breek harde lae diep onder. As die harde laag onder die oppervlak lê, gaan ’n roleg nie help nie.
Kry ’n kwotasie vir die regte Roleg
Moenie net vir ’n prys vra nie. Stuur vir ons jou planter se rywydte en rygetal, jou trekker se besonderhede en wat jy op die land sien. Dan kom ons by die regte opstelling en wat nou beskikbaar is, eerder as ’n kwotasie wat nie by jou werk pas nie.
Kontak VZS, kyk na die Roleg of sien ons volle implementreeks.
